Istanbul – bu beqiyos shahar, zamonaviy megapolis ko‘p asrlik tarix bilan uyg‘unlashgan makon. Xristian va musulmon dunyosining ikki davri uning monumental qiyofasida o‘chmas iz qoldirgan.
XV asrgacha, Istanbul Konstantinopol deb atalganida, u Vizantiya imperiyasining poytaxti va xristian dunyosining ma’naviy markazi bo‘lib xizmat qilgan. O‘sha davrdan buyon ko‘plab tarixiy va me’moriy xazinlar saqlanib qolgan. Ularning eng muhimi shubhasiz Ayasofiya, ya’ni mashhur Sofiya sobori bo‘lib, u 532 yilda imperator Yustinian buyrug‘i bilan qurilgan. Bu ulug‘vor bino shahar manzarasi ustidan hukmronlik qilsa-da, shu bilan birga yengil va havoda suzayotgandek tuyuladi. Rimdagi Avliyo Pyotr sobori qurilgunga qadar u nasroniylikning asosiy muqaddas maskani bo‘lib qolgan. Turk qo‘shinlari shaharni egallab olgach va "Ikkinchi Rim" qulagach, Sofiya sobori masjidga aylantirilgan. Biroq, xristian e'tiqodining barcha ramzlari yo‘q qilinmagan. Devorlardagi freskalar, mozaikalar va gravyuralar, shuningdek, mo‘jizaviy tarzda saqlanib qolgan ulkan gumbaz bugungi kunda ham tashrif buyuruvchilarni hayratga soladi.
Turk davrining kelishi shahar tarixida yangi, musulmon bobini ochdi va uning qiyofasini o‘zgartirdi. Istanbul o‘ziga xos sharqona jozibaga ega bo‘ldi. Bu yerda masjidlar, madrasalar, turk hammomlari, yanichar kazarmalari, salqin favvoralar va gavjum karvonsaroylar qad rostladi. Istanbuldagi eng katta va ulug‘vor Sulton Sulaymon masjidi shahar yetti tepaligidan birida mag‘rur qad rostlagan. Mashhur Moviy masjid va islom madaniyatiga oid son-sanoqsiz boshqa arxitektura durdonalari bugungi kunda boy tarixiy merosning ajralmas qismiga aylangan.
XX asr Istanbulga o‘z yangiliklarini olib keldi. 1970-yillarda Yevropa va Osiyo qismlarini bog‘lovchi Bosfor ko‘prigi ochildi va u zamonaviy Istanbulning ramziga aylandi. Bugungi kunda shahar shisha va betondan qurilgan futristik binolar, yuqori tezlikdagi magistrallar, ta’sirchan savdo markazlari va hashamatli mehmonxonalar bilan dinamik Yevropa megapolisini tashkil etadi. Bu yerda tungi hayot to‘xtovsiz davom etadi: son-sanoqsiz diskotekalar va klublar kunu tun sayyohlar va mahalliy aholini o‘ziga jalb qiladi. Biroq, shu bilan birga, eski mavzeler ham saqlanib qolgan, ularda tor ko‘chalar qadimiy masjidlar, shovqinli bozorlar va rang-barang savdo rastalariga olib boradi. Bu yerda matolar, charm buyumlar, yog‘och, tosh, suyak, kumush va oltin zargarlik buyumlari mo‘l-ko‘l. Bu joylarda haligacha eski shahar ruhiyasi saqlanib qolgan, unda turli xalqlaru davrlar, madaniyatlar va an’analar bir-biriga bog‘lanib ketgan.
Millat otasi Mustafo Kamol Otaturk aytganidek: "Ikki dunyo uchrashgan joyda, turk Vatanining bezagi, turk tarixining xazinasi, turk xalqi qadrli qilgan shahar, Istanbul, barcha fuqarolar qalbida o'z o'rniga ega."
Albatta tashrif buyuring: Ayasofiya sobori, Moviy masjid, Sulton Sulaymon masjidi, Galata minorasi, Bosfor ko‘prigi, Topqapi Sulton saroyi, antika muzeyi, turk va islom san’ati muzeyi, sharq nodirliklari muzeyi.
Dam olish va ko'ngil ochish: Sharq bozorlari atmosferasiga sho‘ng‘ing, bu yerda zargarlik buyumlari, esdalik sovg‘alari, matolar va ziravorlar, shuningdek, antik buyumlar mo‘l-ko‘l bo‘lib, ayniqsa zamonaviy savdo markazlariga o‘rganganlar uchun unutilmas taassurot qoldiradi. Shahar son-sanoqsiz diskotekalar va klublar bilan tungi hayotga boy. Ko‘plab restoranlarning birida raqslardan rohatlaning va turk oshxonasining nozik taomlaridan tatib ko‘ring. Sharqona ruhni qadrlaydiganlar uchun esa, haqiqiy raqs san'ati — qorin raqsi namoyish etiladigan klublar va restoranlar bor.
Загрузка…





























